Sinds 2025 handhaaft de Belastingdienst de DBA volledig. Wat betekent dat voor jou als zzp’er als de regels worden overtreden?
In dit artikel leggen we uit hoe de handhaving van de DBA werkt, wat de gevolgen zijn en hoe je risico’s beperkt.
Hoe werkt de handhaving van de DBA voor zzp’ers?
- Belastingdienst controleert actief via boekenonderzoeken en signalen.
- Handhaving is volledig van start gegaan per 1 januari 2025.
- Bij schijnzelfstandigheid volgt naheffing loonheffingen voor opdrachtgever.
- Boetes zijn mogelijk bij opzet of grove nalatigheid.
- Bezwaar en beroep is altijd mogelijk na een naheffing.
Hoe controleert de Belastingdienst de DBA bij zzp’ers?
De Belastingdienst handhaaft de DBA via gerichte boekenonderzoeken, meldingen van concurrenten of werknemers en risicogebaseerde selectie. Sectoren met een hoog risico op schijnzelfstandigheid, zoals bouw, IT en zorg, krijgen extra aandacht.
Bij een controle kijkt de Belastingdienst naar de feitelijke situatie: hoe werd er gewerkt, wie gaf instructies, hoeveel opdrachtgevers had de zzp’er en wat stond er in de contracten. Ze kunnen ook werknemers, managers en de zzp’er zelf interviewen.
Wat zijn de gevolgen van handhaving DBA voor zzp’ers?
Als de Belastingdienst vaststelt dat er sprake is van een dienstbetrekking, legt ze een naheffing op aan de opdrachtgever voor niet-afgedragen loonheffingen. Die naheffing kan meerdere jaren beslaan en hoge bedragen bevatten.
Jij als zzp’er verliest de ondernemersaftrekken over die periode. Als er sprake is van opzet of grove nalatigheid, kan er bovenop de naheffing een vergrijpboete worden opgelegd van 25–100% van het naheffingsbedrag. De financiële gevolgen kunnen enorm zijn.
Hoe minimaliseer je het risico op handhaving DBA als zzp’er?
Zorg dat je werkwijze consistent is met de overeenkomst die je hebt getekend. Werk voor meerdere opdrachtgevers, behoud eigen regie over je werk en zorg dat je opdrachtgever geen gezag over je heeft. Documenteer je zelfstandigheid: bewaar meerdere contracten, eigen offertes en bewijzen dat je zelf investeert in je bedrijf.
Laat je situatie periodiek beoordelen door een belastingadviseur. Die kan risico’s signaleren voordat de Belastingdienst dat doet. Preventie is goedkoper dan een naheffing achteraf.
Veelgestelde vragen over handhaving DBA zzp
Wanneer is de handhaving van de DBA gestart?
De Belastingdienst heeft per 1 januari 2025 de handhaving volledig hervat. Daarvoor gold een handhavingsmoratorium. Nu kunnen alle zzp-relaties actief worden gecontroleerd.
Kan een zzp’er bezwaar maken tegen een DBA-naheffing?
Ja. Je kunt bezwaar maken bij de Belastingdienst en daarna beroep instellen bij de belastingrechter. Schakel altijd een belastingadviseur of belastingrechtadvocaat in bij een naheffing.
Geldt de DBA-handhaving ook voor bestaande contracten?
Ja. De Belastingdienst kijkt naar de feitelijke situatie op het moment van de samenwerking, ongeacht wanneer het contract is afgesloten. Lopende contracten kunnen dus ook worden beoordeeld.
Hoe lang kan de Belastingdienst terugkijken bij handhaving DBA?
Standaard 5 jaar. Bij kwade trouw of fraude is dat 12 jaar. Dit benadrukt het belang van correcte documentatie en werkwijze.